De huisarts (serie 2)

Verdieping

Jannes Koetsier, arts/auteur
'Het voornaamste dat bij mevrouw Teunissen is misgegaan, is dat de communicatie met haar huisarts niet goed was. En dat facet is veel belangrijker dan mensen denken, want uit onderzoek is gebleken dat als een huisarts een diagnose mist, dat in 4 van de 5 gevallen veroorzaakt wordt door slechte communicatie.'

François Schellevis, huisarts, onderzoeksleider Nivel
'Je mag verwachten dat de dokter je klachten serieus neemt, goed naar je luistert en dan
nagaat of er eventueel nader onderzoek of behandeling nodig is. Ik denk dat dit soort voorvallen als bij mevrouw Teunissen een uitzondering is. Als je de Nederlander namelijk vraagt wat ze van hun huisarts vinden, dan krijgen de artsen op het gebied van communicatie een dikke 8 als rapportcijfer.
Huisartsen hebben zich steeds vaker georganiseerd in grotere praktijken, met collega artsen en hulppersoneel, zoals praktijkverpleegkundigen en praktijkassistenten. Daar zitten goede kanten aan, want hierdoor is de zorg beter gegarandeerd en kunnen artsen meer aan. De keerzijde is wel dat patiënten misschien wat minder vaak persoonlijk contact hebben met hun huisarts.'

Jannes Koetsier, arts/auteur
'Dat er in een huisartsenpraktijk steeds meer hulppersoneel wordt ingezet, is op zich prima. Maar het risico is wel dat artsen vaker een ziekte behandelen dan een zieke. Als je dat als patiënt niet wilt dan zul je je goed moeten voorbereiden als je met een klacht naar de dokter gaat. Je moet onder meer bedenken: wat wil ik eigenlijk bereiken. Stel dat iemand langdurig last heeft van pijn onder in de rug en daarmee naar de dokter gaat. Als hij of zij daar vertelt: ik heb pijn in m'n rug, en als onderzoek niets vreemds aantoont dan rolt er eigenlijk meteen een receptje uit de computer voor een pijnstiller. Maar de vraag is wat die patiënt nou eigenlijk kwam doen met die pijn in de rug. Misschien was ie wel bang voor een uitzaaiing van een tumor in de wervels of misschien wilde de patiënt alleen maar horen dat ie z'n werk niet kan doen. Als je merkt dat de assistent de arts teveel afschermt dan zul je als patiënt heel duidelijk moeten zeggen dat je de arts zelf wilt spreken.
Mocht de communicatie met de huisarts niet goed zijn, stel dat dan aan de orde. Zeg bijvoorbeeld: "Ik vind dat we niet goed communiceren, kunnen we dat niet anders doen?" Een beetje goede arts wil daar wel voor open staan.'

Alice Jansen, Cliëntenbelang Utrecht/IKG
'Als patiënten zich niet prettig voelen bij hun huisarts, of er een vervelende ervaring hebben opgedaan kan het voorkomen dat ze een andere huisarts willen. Wij horen heel vaak dat wisselen van huisarts een probleem is. Soms zijn de praktijken vol, maar we merken ook dat huisartsen zeggen: "We hebben de afspraak dat we geen patiënten van elkaar aannemen". Of dat de assistente zegt: "U mag niet zo maar een nieuwe huisarts nemen, uw oude huisarts moet hierin toestemmen". En dat is natuurlijk niet waar. Wij vertellen de mensen dan dat ze formeel recht hebben op een vrije huisartsenkeuze en wij adviseren mensen wat te doen om bij de huisarts van hun keuze terecht te komen."

Jannes Koetsier, arts/auteur
'Bij de keuze van een huisarts is het belangrijk te letten op de taakopvatting van de arts. Wat vindt hij of zij bijvoorbeeld van euthanasie. En hoe kijkt de arts naar de mens? Ziet hij of zij het geheel of alleen de ziekte. Daarnaast is het belangrijk te letten op de praktijkorganisatie van de arts. Zo kun je erachter komen wat de assistent allemaal mag doen, hoe het geregeld is met het huisbezoek en wat er wordt gedaan om patiënten niet te lang te laten wachten in de wachtkamer. De huisarts moet goed duidelijk maken hoe de praktijk georganiseerd is. En als patiënt is het handig dat je daarvan op de hoogte bent.'

Tips

François Schellevis, huisarts, onderzoeksleider Nivel
'Als je een nieuwe huisarts wilt, zoek er dan een waar je vertrouwen in hebt.'

Jannes Koetsier, arts/auteur
'Dokters verschillen, ga daarom goed na welke dokter bij je past. Zorg ook dat je niet onnodig het heft uit handen geeft. De dokter hoort namelijk te informeren en de patiënt hoort te beslissen.'

Meer weten?

• voorkommedischemissers.nl

  Site voor 'gezonde patiënten'.

• www.nivel.nl

  Internetsite van het Nederlands instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg.

• www.zorgbelang-nederland.nl

  Zorgbelang Nederland, voor hulp bij klachten.

• www.independer.nl/huisartsen

  Online onafhankelijk advies over huisartsen.

• www.hoeoverleefikmijnhuisarts.nl

  Site bij het gelijknamige boek van Metta Hofstra en Marc Conradi met 43 adviezen voor een optimale samenwerking met de dokter.

• www.huisartsen.nl

  Nederlandse huisartsen op internet.

• huisartsen.startpagina.nl

  Alles over huisartsen.

• www.postbus51.nl

  Informatie van de Rijksoverheid over huisartsen.